Samengestelde partijen : een analyse

De Grondbank deed recent een onderzoek naar de kwaliteit van samengestelde partijen afkomstig van de vervanging/herstelling van nutsleidingen. Dergelijke (kleine) grondoverschotten worden naar een tussentijdse opslagplaats of grondreinigingscentrum afgevoerd en samengevoegd tot maximaal 250 m³. De kwaliteit van 853 partijen werd geëvalueerd aan de hand van de technische verslagen. De Grondbank kreeg voor deze evaluatie de hulp van heel wat TOP's en CGR's.

Het doel van deze evaluatie was na te gaan wat de gebruiksmogelijkheden zijn van dit type van grondoverschotten. Ook wilden we zicht krijgen op het probleem van de verhoogde pH: vanwege het gebruik van cement en kalk in de zones van de nutsleidingen vertonen de grondoverschotten vaak een verhoogde pH.

De onderstaande tabel geeft voor 4 provincies het percentage weer van:
-           Vrij gebruik (VG), met normale pH
-           Vrij gebruik, maar verhoogde pH (VG, pH>9)
-           Bouwkundig bodemgebruik (BBG)
-           Te reinigen (999)

 

 

    VG VG, pH>9 BBG Te reinigen
Provincie # partijen # % # % # % # %
                   
West-Vlaanderen 331 126 38 56 17 148 45 1 0,3
Limburg 74 7 9 2 3 63 85 2 3
Antwerpen 176 50 28 15 9 111 63 0 0,4
Oost-Vlaanderen 272 7 3 106 39 158 58 1 0,4
                   
Totaal 853 190 22 179 21 480 56 4 0,5

Uit deze tabel blijken o.a. grote verschillen per provincie voor wat betreft het aandeel dat vrij gebruikt kan worden. Ook het percentage uitgegraven bodem dat voldoet aan de normen voor vrij gebruik, maar een verhoogde pH  (> 9) heeft, verschilt sterk. Mogelijke verklaringen hiervoor zijn bvb. het intensiever gebruik van kalk en cement in die streken waar de bodem lemiger is, of de jongere leeftijd van het wegennetwerk,...

Globaal ligt het aandeel van uitgegraven bodem die voldoet aan de normen voor vrij gebruik tussen de 18 à 33 %. Het percentage van 18% is van toepassing indien men méér dan de minimumstrategie toepast: m.a.w. door meer stalen te nemen dan minimaal vereist (1 enkel mengmonster), wordt een verontreiniging makkelijker gedetecteerd en worden risicopartijen sneller geïdentificeerd.

Gevolgen voor de opmaak van het technisch verslag:

Opmaak technisch verslag vóór de uitgraving: deze evaluatie geeft aan dat uitgegraven bodem ter hoogte van voetpaden, fietspaden, bermen,… (zones van de nutsleidingen) dikwijls niet in aanmerking komt voor vrij gebruik. Wanneer er geen zekerheid is dat deze zones grondig bemonsterd kunnen worden, is het aangeraden deze niet in te delen voor vrij gebruik.

Bemonstering van samengestelde partijen: Gezien het hoge risico op de aanwezigheid van verhoogde concentraties (> waarde vrij gebruik), is het nemen van minstens 2 mengmonsters aangeraden.